DERS TANITIM ve UYGULAMA BİLGİLERİ

Dersin Adı Kodu Yarıyıl T+U+L (saat/hafta) Türü (Z / S) Yerel Kredi AKTS
Anadolu Ortaçağ Mimarlığı KK 517 Güz 03+00+00 Seçmeli 3 7.5
Akademik Birim:
Öğrenim Türü: Örgün Eğitim
Ön Koşullar -
Öğrenim Dili: Türkçe
Dersin Düzeyi: Yüksek Lisans
Dersin Koordinatörü: Füsun ALİOĞLU
Dersin Amacı: Anadolu Ortaçağ`ında imar faaliyetleri hakkında tarihsel, coğrafi, siyasi, kültürel etkenler çerçevesinde ileri derecede bilgi ve kavrayış kazandırılması.
Dersin İçeriği: Anadolu`nun Türk dönemi: Erken Türk Beylikleri, Anadolu Selçuklu ve Beylikler dönemlerinin kısa tarihçesi. Yakın ya da uzak / diğer uygarlıklarla siyasi, kültürel, ekonomik ilişkileri. Şehircilik ve yapımla ilgili faaliyetleri. Vakıf sistemi. Kale, tersane, kervansaray, ribat, tekke, külliye, cami, mescit, medrese, şifahane, rasathane, imaret, türbe, han, kervansaray, saray... gibi yapı türlerinin planlama, strüktür ve bezeme özelliklerinin tanıtılması. Mimarlık ile ilgili patronaj, mimar ve yapılarda çalışan diğer sanatçılar. Yapı elemanlarının analizi, önemli örnekler üzerinde yapım ve bezeme tekniklerinin incelenmesi. Anadolu Türk mimarisinin etkilendiği kaynaklar ve üslup özellikleri bağlamında yorumlanması.
Dersin Öğrenme Çıktıları (ÖÇ):
  • 1- Anadolu Ortaçağı siyasi, kültürel, ekonomik ortamı hakkında bilgi ve kavrayışa sahip olmak
  • 2- Anadolu Ortaçağ mimarlığı ve koruma sorunları konularında bilgi ve kavrayış sahibi olmak, eleştirel olarak yorumlayabilmek
  • 3- Anadolu Ortaçağ konusunda araştırma yaparak sözlü ve yazılı sunabilmek
Dersin Öğrenme Yöntem ve Teknikleri Ders anlatımı, tartışma, öğrenci ödevi (sunum ve yazılı), teknik gezi.


HAFTALIK PROGRAM

HaftaKonularÖn Hazırlık
1 Selçuklular öncesinde ve Selçuklular döneminde Anadolu'da siyasi, sosyal ve ekonomik ortam -
2 Anadolu İslam mimarlığının kaynakları: Cami mimarisinin gelişimi, Erken İslam ve Büyük Selçuklu camileri Önerilen metinlerin okunması
3 İlk Türmen Devletleri ve Yapıları: Artuklular, Saltuklular Önerilen metinlerin okunması
4 İlk Türmen Devletleri ve Yapıları: Danişmentliler, Mengücükler Önerilen metinlerin okunması
5 Anadolu Selçuklu Dönemi Yapıları ve kaynakları: Camiler Önerilen metinlerin okunması
6 Anadolu Selçuklu Dönemi Yapıları ve kaynakları: Medreseler Önerilen metinlerin okunması
7 SINAV, Anadolu Selçuklu Dönemi Yapıları ve kaynakları: Medreseler Önerilen metinlerin okunması
8 Anadolu Selçuklu Dönemi Yapıları ve kaynakları: saraylar, kaleler, surlar, köprüler Önerilen metinlerin okunması
9 Selçuklu Dönemi`nde Anadolu kentleri: fiziksel yapı özellikleri Önerilen metinlerin okunması
10 Anadolu Selçuklu yapılarında bezeme ve ikonografi Önerilen metinlerin okunması
11 Anadolu`da Beylikler Dönemi: Siyasi, sosyal ve ekonomik ortam Önerilen metinlerin okunması
12 Beylikler Dönemi`nde Anadolu kentleri: fiziksel yapı özellikleri/Öğrenci sunumu Önerilen metinlerin okunması/Sunuma hazırlık
13 Beylikler Dönemi yapıları/Öğrenci sunumu Önerilen metinlerin okunması/Sunuma hazırlık
14 Beylikler Dönemi yapıları/Öğrenci sunumu Önerilen metinlerin okunması/Sunuma hazırlık


ZORUNLU ve ÖNERİLEN OKUMALAR

-


DİĞER KAYNAKLAR

Akın, G.,Asya Merkezi Mekan Geleneği, Kültür Bakanlığı Yayınları, Ankara 1990.
Altun, Ara.,Anadolu'da Artuklu Devri Türk Mimarisinin Gelişmesi, Kültür Bakanlığı Yayınları, İstanbul 1978.
Aslanapa, Oktay, Anadolu'da İlk Türk Mimarisi Başlangıç ve Gelişmesi, Atatürk Kültür Merkezi, Ankara, 2007
Aslanapa, Oktay, Türk Sanatı, Remzi Kitabevi, 1984
Bakırer, Ömür.,Selçuklu Öncesi ve Selçuklu Dönemi Anadolu Mimarisinde Tuğla Kullanımı, Ankara 1981.
Bakırer, Ömür.,XIII. Ve XIV. Yüzyıllarda Anadolu Mihrapları, Ankara 1976.
Faroqhi, Suraiya.,Osmanlı Dünyasında Üretmek, Pazarlamak, Yaşamak, YKY, İstanbul, 2003
Faroqhi, Suraiya.,Osmanlı Kültürü ve Gündelik Yaşam, Ortaçağdan Yirminci Yüzyıla, Tarih Vakfı Yurt Yayınları, İstanbul 1997.
Kolay, İlknur.,Batı Anadolu 14. Yüzyıl Beylikler Mimarisinde Yapım Teknikleri, Atatürk Kültür Merkezi Başkanlığı Yayınları, Ankara 1999.
Kuban, Doğan, 100 Soruda Türkiye Sanatı Tarihi,
Kuban, Doğan, Batıya Göçün Sanatsal Evreleri, Cem Yayınevi, İstanbul 1993
Kuban, Doğan, Divriği Mucizesi Selçuklular Çağında İslam Bezeme Sanatı Üzerine Bir Deneme, YKY Yayınları, İstanbul 1999
Kuban, Doğan, Selçuklu Çağında Anadolu Sanatı, YKY, İstanbul 2002.
Mülayim, Selçuk.,Anadolu Türk Mimarisinde Geometrik Süslemeler Selçuklu Çağı, Kültür ve Turizm Bakanlığı Yayınları, Ankara 1982.
Ögel, Semra.,Anadolu Selçukluları'nda Taş Tezyinatı, Türk Tarih Kurumu Yayınları, Ankara 1987
Öney, Gönül.,Beylikler Devri Sanatı. XIV.-XV. Yüzyıl (1300-1453), TTK Yayınları, Ankara 1989.
Öney, Gönül., Selçuklu Dini Yapılarında Figürlü Tasvirler (Hayat Ağacı), Sanat ve İnanç 2, Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi, İstanbul, 2004, s.161-168.
Özcan, Koray., Anadolu'da Selçuklu Kentsel Sistemi ve Mekansal Kademelenme, ODTU Mimarlık Fakültesi Dergisi, Cilt 23 Sayı 2, 2006, s. 21-62.
Tanyeli, Uğur.,Anadolu- Türk Kentinde Fiziksel Yapının Evrim Süreci, Doktora Tezi, İstanbul Teknik Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, İstanbul 1987.


DEĞERLENDİRME SİSTEMİ

Yarıyıl İçi ÇalışmalarıSayıKatkı Payı (%)
Katılım 1 15
Laboratuvar - -
Uygulama - -
Arazi Çalışması - -
Proje - -
Ödev 1 10
Sunum/Jüri 1 10
Derse Özgü Staj - -
Diğer Uygulamalar (seminer, stüdyo kritiği, workshop vb.) 3 15
Dersle İlgili Sınıf Dışı Etkinlikler (okuma, bireysel çalışma vb.) - -
Ara Sınavlar/Sözlü Sınavlar/Kısa Sınavlar 1 10
Final Sınavı 1 40
Total: 8 100


İŞ YÜKÜ HESAPLAMASI

EtkinliklerSayısıSüresi (saat)Toplam İş Yükü (saat)
Ders Saati14342
Laboratuvar000
Uygulama000
Arazi Çalışması6530
Proje000
Ödev177
Sunum/Jüriye Hazırlık177
Derse Özgü Staj000
Diğer Uygulamalara Hazırlık326
Dersle İlgili Sınıf Dışı Etkinlikler13678
Ara Sınavlar/Sözlü Sınavlar/Kısa Sınavlar177
Final Sınavı11010
Toplam İş Yükü (saat):187


PROGRAM YETERLİLİKLERİ (PY) ve ÖĞRENME ÇIKTILARI (ÖÇ) İLİŞKİSİ

# PY1 PY2 PY3 PY4 PY5 PY6 PY7 PY8 PY9 PY10
OC1     2   2 1        
OC2   2 2     1        
OC3           1 2 1 1