1. Anasayfa
  2. Uluslararası Ticaret ve Finansman
  3. Ders Planları
  4. Enerji Ekonomisi: Kavramdan Uygulamaya

PDF

DERS TANITIM ve UYGULAMA BİLGİLERİ

Dersin Adı Kodu Yarıyıl T+U+L (saat/hafta) Türü (Z / S) Yerel Kredi AKTS
Enerji Ekonomisi: Kavramdan Uygulamaya ECON 335 Güz 03+00+00 Seçmeli 3 6
Akademik Birim: Ekonomi
Öğrenim Türü: Örgün Eğitim
Ön Koşullar Bu ders, makale okuma, makale kritiği yazma ve sunum yapma konularında orta düzeyde yetkinlik gerektirmektedir.
Öğrenim Dili: İngilizce
Dersin Düzeyi: Lisans
Dersin Koordinatörü: - -
Dersin Amacı: Bu dersin amacı, enerji yoksulluğunu ekonomi perspektifinden kavramsal, teorik ve
uygulamalı olarak incelemektir. Ders kapsamında enerji talebi, hanehalkı enerji
tüketimi, enerji karşılanabilirliği (energy affordability), gelir eşitsizliği, enerji
kırılganlığı ve enerji yoksulluğu arasındaki ilişkiler analiz edilmektedir. Ayrıca enerji
yoksulluğunun ekonomik, sosyal ve çevresel boyutları; refah ekonomisi, enerji adaleti
ve kamu politikaları çerçevesinde değerlendirilerek öğrencilerin güncel akademik
literatürü eleştirel biçimde yorumlamaları ve kanıta dayalı politika önerileri
geliştirmeleri amaçlanmaktadır.
Dersin İçeriği: Enerji talebi, hanehalkı enerji tüketimi, enerji yoksulluğu, enerji yoksunluğu, enerji
kırılganlığı, enerji güvencesizliği, enerji karşılanabilirliği (energy affordability),
ulaşım yoksulluğu, gelir eşitsizliği, Yapabilirlik Yaklaşımı (Capability Approach),
Uygulama Teorisi (Practice Theory), refah ekonomisi, enerji adaleti, enerji
yoksulluğunun ölçülmesi, enerji yoksulluğunun sosyoekonomik belirleyicileri, enerji
ve sosyal politikalar, iklim politikalarının dağıtımsal etkileri, sürdürülebilir kalkınma
ve adil enerji dönüşümü.
Dersin Öğrenme Çıktıları (ÖÇ):
  • 1- Enerji yoksulluğuna ilişkin temel kavramları, göstergeleri, ölçüm yaklaşımlarını ve ekonomik boyutlarını açıklar.
  • 2- Enerji yoksulluğunun hanehalkı enerji talebi, enerji karşılanabilirliği (affordability), gelir eşitsizliği, enerji kırılganlığı ve enerji güvencesizliği ile ilişkisini analiz eder.
  • 3- Enerji yoksulluğunu açıklayan başlıca teorik yaklaşımları (Yapabilirlik Yaklaşımı, Uygulama Teorisi vb.) güncel akademik literatür ışığında eleştirel olarak değerlendirir.
  • 4- Enerji, sosyal refah ve kamu politikalarının enerji yoksulluğu üzerindeki etkilerini ekonomi perspektifinden değerlendirir ve kanıta dayalı politika önerileri geliştirir
  • 5- Enerji yoksulluğunu sürdürülebilir kalkınma hedefleri (SKA), enerji dönüşümü ve iklim politikalarının dağıtımsal etkileri bağlamında tartışır.
  • 6- Enerji yoksulluğuna ilişkin akademik çalışmaları, ampirik bulguları ve uluslararası uygulamaları yorumlayarak bağımsız analiz yapar ve araştırma temelli çözümler geliştirir.
Dersin Öğrenme Yöntem ve Teknikleri Ders; öğretim üyesinin sunumları, sınıf içi tartışmalar, akademik makale analizleri, öğrenci sunumları, vaka incelemeleri ve proje tabanlı öğrenme yaklaşımı üzerine yapılandırılmıştır. Öğrenciler haftalık okuma materyallerini önceden inceleyerek ders içi tartışmalara aktif olarak katılır, enerji yoksulluğuna ilişkin güncel akademik çalışmaları eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirir ve ulusal/uluslararası politika örneklerini analiz ederler. Ders kapsamında gerektiğinde uluslararası kuruluşların (IEA, OECD, Dünya Bankası, Avrupa Komisyonu, Eurostat, UNEP vb.) güncel veri setleri, raporları ve politika belgelerinden yararlanılır. Dönem boyunca öğrenciler bireysel veya grup çalışması şeklinde hazırlayacakları bir araştırma projesi ile enerji yoksulluğuna ilişkin güncel bir konuyu akademik literatür ve ampirik bulgular ışığında inceler. Proje sonuçları dönem sonunda sınıfta sözlü olarak sunulur ve bilimsel tartışma ortamında değerlendirilir. Bu süreçte öğrencilerin araştırma, veri analizi, eleştirel düşünme, akademik yazma, sözlü sunum ve kanıta dayalı politika geliştirme becerilerinin geliştirilmesi hedeflenmektedir.


HAFTALIK PROGRAM

HaftaKonularÖn Hazırlık
1 Yoksulluk ve Enerji Talebi: Enerji Yoksulluğu ve Enerji Yoksunluğu Nedir? Kavramlar, Ölçüm Yaklaşımları ve Ekonomik Boyutları Butler (2022), Ch.1 (ss. 17–20); González-Eguino (2015); Ucal et al. (2026), Journal of Cleaner Production
2 Yoksulluk ve Enerji Talebi: Enerji Kırılganlığı, Enerji Karşılanabilirliği (Affordability) ve Gelir Eşitsizliği Butler (2022), Ch.1 (ss. 17–20); Bouzarovski et al. (2014); Ucal (2026), Journal of Cleaner Production.
3 Yoksulluk ve Enerji Talebi: Enerji Güvencesizliği (Energy Precarity) ve Hanehalkı Enerji Tüketimi Butler (2022), Ch.1 (ss. 17–20); Petrova (2018)
4 Yoksulluk ve Enerji Talebi: Ulaşım Yoksulluğu ve Enerjiye Erişim Butler (2022), Ch.1 (ss. 21–23); Dorantes & Murauskaite-Bull (2023)
5 Enerji Yoksulluğu Teorileri: Yapabilirlik Yaklaşımı (Capability Approach) Butler (2022), Ch.2 (ss. 23–34); Day et al. (2016); Ucal & Günay (2021)
6 Enerji Yoksulluğu Teorileri: Enerji Talebi, Uygulama Teorisi ve Günlük Yaşam Pratikleri Butler (2022), Ch.3 (ss. 35–53); Shove & Walker (2014)
7 Enerji Yoksulluğu, Sosyal Dışlanma, Toplumsal Cinsiyet ve Gelir Eşitsizliği: Enerji Yoksullarının Yaşanmış Deneyimleri Butler (2022), Ch.6 (ss. 85–122); Middlemiss & Gillard (2015); Ucal & Günay (2023)
8 Ara Sınav
9 Enerji Yoksulluğu Politikaları: Refah Politikaları, Enerji Adaleti ve Sosyal Koruma Butler (2022), Ch.4 (ss. 55–83); Primc & Slabe-Erker (2020); Ucal (2025, Cambridge Prisms)
10 Enerji Yoksulluğu Politikaları: Görünmez Enerji Politikasının Bir Parçası Olarak Sağlık Butler (2022), Ch.5; EPHA (2024)
11 Enerji Yoksulluğu Politikaları: Görünmez Enerji Politikasının Bir Parçası Olarak İstihdam ve İşgücü Piyasaları Koomson & Awaworyi Churchill (2022)
12 Enerji Yoksulluğu Politikaları: Görünmez Enerji Politikasının Bir Parçası Olarak Eğitim ve Beşerî Sermaye Apergis et al. (2022)
13 Enerji Yoksulluğu Politikaları: Görünmez Enerji Politikasının Bir Parçası Olarak Konut, Enerji Verimliliği, Sürdürülebilir Kalkınma ve Adil Enerji Dönüşümü Seebauer et al. (2019); Belaïd (2022); Pereira et al. (2018); Ucal (2025, Cambridge Prisms Energy Transitions); Ucal & Xydis (2020), Sustainable Cities and Society
14 Dönem Araştırma Projesi Sunumları


ZORUNLU ve ÖNERİLEN OKUMALAR

Ana Kaynaklar:
Butler, C. (2022). Energy Poverty, Practice, and Policy. Palgrave Macmillan (Open Access).
Boardman, B. (2010). Fixing Fuel Poverty: Challenges and Solutions. London, Sterling, VA: Earthscan.

Zorunlu Haftalık Okumalar:
1. Hafta: González-Eguino, M. (2015). “Energy Poverty: An Overview.” Renewable and Sustainable
Energy Reviews, 47, 377–385.
2. Hafta: Bouzarovski, S., Petrova, S. and Sarlamanov, R. (2014). “From Fuel Poverty to Energy
Vulnerability: The Importance of Services, Needs and Practices.” SPRU Working Paper Series.
3. Hafta: Petrova, S. (2018). “Encountering Energy Precarity: Geographies of Fuel Poverty among Young
Adults in the UK.” Transactions of the Institute of British Geographers, 43(1), 17–30.
4. Hafta: Dorantes, L. M. and Murauskaite-Bull, I. (2023). “Revisiting Transport Poverty in Europe
through a Systematic Review.” Transportation Research Procedia, 72, 3861–3868.
5. Hafta: Day, R., Walker, G. and Simcock, N. (2016). “Conceptualising Energy Use and Energy Poverty
Using a Capabilities Framework.” Energy Policy, 93, 255–264.
6. Hafta: Shove, E. and Walker, G. (2014). “What is Energy for? Social Practice and Energy Demand.”
Theory, Culture & Society, 31(5).
7. Hafta: Middlemiss, L. and Gillard, R. (2015). “Fuel Poverty from the Bottom-up: Characterising
Household Energy Vulnerability through the Lived Experience of the Fuel Poor.” Energy Research &
Social Science, 6, 146–154.
9. Hafta: Primc, K. and Slabe-Erker, R. (2020). “Social Policy or Energy Policy? Time to Reconsider
Energy Poverty Policies.” Energy for Sustainable Development, 55, 32–36.
10. Hafta: European Public Health Alliance (EPHA). (2024). Powering Health Equity: Integrating Health
for Effective Energy Poverty Policy.
11. Hafta: Koomson, I. and Awaworyi Churchill, S. (2022). “Employment Precarity and Energy Poverty
in Post-apartheid South Africa: Exploring the Racial and Ethnic Dimensions.” Energy Economics, 110.
12. Hafta: Apergis, N. et al. (2022). “Energy Poverty and Education: Fresh Evidence from a Panel of
Developing Countries.” Energy Economics, 106.
13. Hafta: Seebauer, S. et al. (2019). “Integrating Climate and Social Housing Policy to Alleviate Energy
Poverty: An Analysis of Targets and Instruments in Austria.” Energy Sources, Part B: Economics,
Planning and Policy, 14(7–9), 304–326.
14. Hafta: Belaïd, F. (2022). “Implications of Poorly Designed Climate Policy on Energy Poverty: Global
Reflections on the Current Surge in Energy Prices.” Energy Research & Social Science, 92. Pereira, M. G.
et al. (2018). “Energy Poverty and Climate Change: Elements to Debate.” Oxford Handbooks Online.


DİĞER KAYNAKLAR

Önerilen Okumalar:
1. Ucal, M. (2026). “The Relationship between Income Inequality and Energy Poverty in the Context of
Sustainable Development Goals: A Micro-Instrumental Variables Estimation in Türkiye.” Journal of
Cleaner Production.
2. Ucal, M. (2025). “Moving Beyond Conventional Energy Generation and Supply: Integrating
Sustainability, Affordability, and Accessibility Concerns into the Discussion.” Cambridge Prisms: Energy
Transitions.
3. Ucal, M. and Günay, S. (2023). “Is Precarity a Fate for Women in Türkiye? Rethinking Energy Poverty
from a Gender Perspective.” Eurasian Economic Review.
4. Ucal, M. and Günay, S. (2021). “Household Happiness and Fuel Poverty: A Cross-Sectional Analysis
on Turkey.” Applied Research in Quality of Life.
5. Ucal, M. and Xydis, G. (2020). “Multidirectional Relationship between Energy Resources, Climate
Change and Sustainable Development: A Techno-Economic Analysis.” Sustainable Cities and Society.
6. Ucal, M. (2021). “Energy and Sustainable Development from the Perspective of Energy Poverty.” In M.
Asif (Ed.), Energy and Environmental Security in Developing Countries. Springer.
7. Ediger, V. Ş., Kirkil, G., Çelebi, E., Ketmen-Çin, Ç. and Ucal, M. (2018). “Turkish Public Preferences
for Energy.” Energy Policy, 120, 492–502.
Diğer Kaynaklar: Ders kapsamında gerektiğinde International Energy Agency (IEA), Organisation for
Economic Co-operation and Development (OECD), World Bank, European Commission, Eurostat ve
European Energy Poverty Advisory Hub (EPAH) tarafından yayımlanan güncel raporlar, politika
belgeleri, veri setleri, açık erişimli akademik yayınlar ve vaka analizlerinden yararlanılacaktır. Ayrıca ders
yürütücüsü tarafından önerilecek güncel akademik makaleler ve çevrim içi kaynaklar dönem boyunca
öğrencilerle paylaşılacaktır.


DEĞERLENDİRME SİSTEMİ

Yarıyıl İçi ÇalışmalarıSayıKatkı Payı (%)
Ödev 2 20
Dersle İlgili Sınıf Dışı Etkinlikler (okuma, bireysel çalışma vb.) 14 10
Ara Sınavlar/Sözlü Sınavlar/Kısa Sınavlar 12 20
Final Sınavı 1 50
Total: 29 100


İŞ YÜKÜ HESAPLAMASI

EtkinliklerSayısıSüresi (saat)Toplam İş Yükü (saat)
Ders Saati14342
Ödev21020
Dersle İlgili Sınıf Dışı Etkinlikler14456
Ara Sınavlar/Sözlü Sınavlar/Kısa Sınavlar12112
Final Sınavı12020
Toplam İş Yükü (saat):150


PROGRAM YETERLİLİKLERİ (PY) ve ÖĞRENME ÇIKTILARI (ÖÇ) İLİŞKİSİ

# PY1 PY2 PY3 PY4 PY5 PY6 PY7 PY8 PY9 PY10 PY11 PY12
OC1                        
OC2                        
OC3                        
OC4                        
OC5                        
OC6